Mister Transitie

‍

Jan Rotmans weet wat chaos doet met mensen. Het verlamt of het zet aan tot actie en hij kiest voor het tweede. Als hoogleraar transitiekunde, oprichter van een eigen vakgebied: de transitiewetenschap en mede-oprichter van Urgenda bestudeert hij al decennia hoe grote veranderingen ontstaan. En zijn conclusie is verrassend optimistisch: hoe negatiever de bovenstroom, hoe krachtiger de onderstroom.

‍

Rotmans begon zijn carrière bij het RIVM waar hij het eerste geïntegreerde klimaatmodel ter wereld ontwikkelde. Dit is een model dat oorzaak, mechanisme en effect van menselijk gedrag kon doorrekenen. Het werd gebruikt door de VN, de Wereldbank en de Europese Commissie. Later richtte hij DRIFT op, een onderzoeksinstituut voor transities. Hier werken inmiddels duizenden transitieonderzoekers over de hele wereld.

‍

Van kantelpunt naar revolutie

‍

Theorie alleen was niet genoeg voor Rotmans. Hij wilde veranderingen niet alleen begrijpen, maar ook versnellen. Waar staan we nu? "Ik spreek niet meer van een transitie, maar van een revolutie. Het gaat zo snel dat zelfs ik het soms niet meer kan bijhouden" - aldus Jan.

‍

En dat heeft alles te maken met geopolitiek. De energietransitie werd jarenlang gedreven door klimaat en duurzaamheid. Maar nu zijn oorlogen de katalysator . En geopolitiek is een hele goede drijfveer voor verandering. “Wij zijn namelijk op ons creatiefst als de crisis het diepst en de chaos het grootst is”. Niet ondanks de chaos dus, maar dankzij.

‍

Begin klein en denk groot

De vraag is alleen hoe je die energie omzet in actie. Het antwoord van Rotmans is even simpel als doeltreffend: begin niet te groot. "Zoek eerst de mensen die willen én kunnen. Daarna de mensen die willen maar nog niet kunnen. Dat is Kruijfiaans, begin nooit met een breed draagvlak."

‍

Want elke revolutie, zo weet Rotmans het beste, begint bij een klein groepje dat tegen de stroom in roeit. Tot de stroom van richting verandert.

‍

De serie 'Met Volle Energie Vooruit' is gebaseerd op de visie van Jan Rotmans en Marjan Minnesma. De serie is mede-mogelijk gemaakt door Vandebron en gepresenteerd door Marjolijn van Heemstra.

‍